Ermeniler – Derin Tarih

Antep Savaşı’na Damga Vuran Serkomiser: Körükçü Mehmet

Eyüp Şahin — Mon, 01 Jul 2019 08:10:56 +0000

FEVZİ EFENDİ

Mütareke döneminde İngilizler tarafından işgal edilen Anadolu’nun güneyindeki Urfa, Maraş, Antep, Adana-Çukurova ve Mersin bölgeleri bir başka kazanç için Fransızlara devredildi. Fransa da bahse konu bölgeleri İngilizlerden devraldı.

İngilizlerin işgaldeki stratejik planlarına karşılık Fransa, ordusunda bulundurduğu Ermeni lejyonerlerinin yanında bölgedeki Ermenilerle birlikte kuzeydoğu Anadolu’dan Suriye’ye tehcir edilen Ermenileri de yanına alıp Müslüman ahaliye zulmetmeye başladı. Hatta Suriye’deki Ermenilerin bir kısmını işgal ettikleri bölgelere yerleştirdi. Ermenilerin işgal bölgelerinde güçlenmesiyle birlikte zulüm ve saldırılar da artmaya başladı. Saldırılar ırz ve namusa yöneldiğinde sabır gösteren ahalinin teşkilatlanarak savunmaya geçmesi mukadder oldu. Fransız-Ermeni karma zulmüne karşı ilk Kuva-yı Milliye Urfa’da oluşturuldu. Müslüman ahali, ırk ayrımı yapmadan Kuva-yı Milliye müfrezelerini oluşturarak Fransızlar ve Ermenilere karşı savaşmaya başladı. Urfa direnişini Maraş direnişi takip etti. Ardından da Antep halkı köleleştirme hareketine karşı harekete geçti. Sonuçta “Antep Savaşı” başladı.

Bu savaşın öncüleri; şehid-i muazzam Şahin Bey, eşkıya Karayılan, Happa Bacı ve Küçük Şehit Mehmet Kâmil oldu. Onların açtığı yolda ilerleyen Antepliler, “Esarete hayır” sloganıyla tarihin en mükemmel ve şerefli mücadelelerinden birine koyuldular.

Devamı Derin Tarih Temmuz Sayısında…

Misyonerler Abdülhamid’in Devrilmesini Şükür Ayiniyle Kutlamışlardı

Ahmet Uçar — Tue, 31 Oct 2017 22:06:21 +0000

Misyonerlerin “tarla” adını verdikleri dış misyon sahalarında yaptıkları ilk iş, hedef kitleyi belirlemekti: Ekonomik, sosyal veya siyasî sıkıntı çekenler, savaş mağduru olanlar, göçmenler, azınlık konumundakiler, çaresiz ve maddî açıdan bir kurtarıcı bekleyenler… İkinci merhaledeyse gerçek hedefin tespiti için oraya gönderilen öncü misyonerlerin ellerine verilen anket türü özel talimatlar ile hedef kitlenin yapısı, manevî değerleri, eğitim ve malî durumları, misyonerlik faaliyetlerine olumlu bakıp bakmayacakları gibi konular öğrenilmeye çalışılırdı.

Uygur Kocabaşoğlu’nun “sondaj çalışmaları” adını verdiği bu anket faaliyetlerin tabiî bir neticesi olarak 1820-30 arası Türkiye’ye gelen ilk Amerikalı misyonerlerin raporları doğrultusunda American Board misyonerlik teşkilatı Türkiye’de hedef değiştirmişti. Önceleri putperest olarak isimlendirdikleri “Müslüman ve Yahudileri” hedef alan örgüt, bu raporlar sonucunda “Müslüman denizinde boğulmak üzere” olduklarını ileri sürdükleri eski Doğu kiliselerine mensup Ermeniler, Rumlar, Nasturîler ve Hıristiyan Arapları hedef kitle olarak belirlemişti.

Devamı Derin Tarih Kasım Sayısında…

Çocuklarımızı Zehirleyen Misyoner Okullarını Kapatın

Mustafa Alican — Fri, 31 Mar 2017 21:30:22 +0000

Her yılın Nisan ayında gündeme gelen Ermeni meselesiyle alakalı tartışmalardan biri de Millet-i Sâdıka kavramı etrafında yapılır. Konuyla alakalı fikir beyan edenlerin bazıları, bu tanımın muhayyel bir olguyu tarif etmeye çalışan bir teşebbüse karşılık geldiğini ileri sürerler. Bir mefhum olarak Millet-i Sâdıka ibaresinin hayal ürünü olduğu iddiasında olanlar hem soykırım iddiasını savunanlar, hem de bu iddiayı kabul etmeyenler arasında vardır. Soykırım iddiasını ileri sürenler Millet-i Sâdıka tarifiyle Ermenilere yapılanların meşrulaştırıldığını, onlara uygulanan “zulmün” müsebbibinin yine Ermenilerin kendileri olduğunu ihsas etmek gayesinin güdüldüğünü savunurlar. İkinci kısımdakiler ise söz konusu mefhum ile Ermeniler tarafından yapılan ihanetlerin bazı kötü niyetli gruplara mal edilerek devlete ve millete reva görülen hainliğin boyutlarının gizlendiğini dillendirirler.

Ermenilere ve Devlet-i Aliyye’ye yönelik farklı bakış açılarına yaslanan bu tavırlar, hiç şüphesiz değişik platformlarda tartışılabilir. Bununla birlikte her iki tutumun da yaşanan hadiselerin sonuçlarına atıfla yapılan değerlendirmeler olduğunu gözden ırak tutmamak gerekir.

Dolayısıyla, hadiselerin yaşandığı esnada Ermenilerin Millet-i Sâdıka olup olmadıklarının doğru biçimde belirlenebilmesi için daha belirgin verilere ihtiyaç vardır. Mesela Osmanlı mülkünün farklı bölgelerinde yaşamakta olan sıradan Ermeni vatandaşların isyanlar karşısındaki tavrı ne olmuştu? Bu tavrın resmî belgelere yansıma biçimi nasıldı? Devlet-i Aliyye’nin Ermeni vatandaşları isyancı soydaşlarıyla ilgili hangi kanaatleri taşımaktaydılar? Onlarla kendileri arasında bir ortaklık noktası görüyorlar mıydı? Bu gibi sorulara cevap verebilmek için daha “lokal” ve doğrudan verilere ihtiyaç var. Nitekim bu yazıda meseleye Harput Ermenileri tarafından kaleme alınarak resmî makamlara gönderilmiş olan bir mektup üzerinden temas edilecektir.

Devamı Derin Tarih Nisan Sayısında…