1930 Yerel Seçim Skandalları

Fatma Türk Toksoy — Thu, 28 Feb 2019 21:34:32 +0000

Bir yerel seçim arifesindeyken Türkiye’deki ilk çok partili seçim olan 14 Ekim 1930 yerel seçimleri sırasında cereyan eden ilgi çekici olayları hatırlamaya ne dersiniz? Seçimlere giren iki partiden biri Cumhuriyet Halk Fırkası (CHF), diğeri Serbest Cumhuriyet Fırkası (SCF) idi. Siçemi girme fırsatı bulamayan Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası’nı saymazsak o döneme kadar devam edegelen tek parti vardı: CHF. SCF ise “güdümlü” ve “göstermelik” bir muhalefet partisi hükmündeydi. Ne var ki, 4 Eylül 1930 tarihli İnkılap gazetesinde yazıldığı gibi kabuğunu beğenmeyen civciv gibiydi. 12 Ekim 1930 tarihli Son Posta’ya göre: “11 Ekim günü Kadıköy’de günün başlıca hadisesi, sandık başına memur sabık Emanet memurlarından gözlüklü Galip Efendi’nin ceplerine doldurduğu reylerle birlikte cürmü meşhut (suçüstü) halinde yakalanması olmuştur. Bu memur donuna varıncaya kadar yaptırdığı ceplere hep Halk Fırkası’na ait rey pusulası doldurmuş, zaman zaman ve fırsat buldukça bunları sandığa atıyormuş. Hadise, Serbest Fırka murahhasları tarafından görülmüş, Kaymakam, merkez memuru, polis komiseri, polisler ve diğer memurlar huzurunda üzerinin aranması istenmiştir. Galip Efendi’nin üzeri arandığı zaman ceplerinden 400 kadar Halk Fırkası rey pusulası çıkmış, zabıt tutulmuş ve bu adam sandık başından uzaklaştırılmıştır.” 08 Ekim 1930 tarihli Yarın gazetesi de “Dün Üsküdar intihabatı (seçimleri) acı olmuştur” diyerek duyurduğu olayda Kaymakam İzzettin Bey’in cebrinden bahsedip Polis jandarma ve hatta inzibat memurlarının korkuluk gibi getirildiğini şikâyet eder.

Devamı Derin Tarih Mart Sayısında… 

yerel seçimler – Derin Tarih

1930 Yerel Seçim Skandalları