Balkan Tarihi – Derin Tarih

Mostar Köprüsü’nün Vakur Bekçisi: Yavuz Sultan Selim Mescidi

Mikail Türker Bal — Wed, 03 Dec 2025 09:06:06 +0000

Yavuz Sultan Selim Han devrinde, Neretva Nehri’nin sol kıyısında, Mostar Köprüsü’nü geçer geçmez sağ tarafta, çarşı girişinde inşa edilmiş olan güzel mescit, Sinan Paşa Camii ile birlikte Mostar’daki en eski vakıftır. Cemaati köprü ve kulelerde görevli askerlerden oluşan ibadethane, Osmanlı’nın bu topraklardan çekilmesinin ardından yeni rejimin insafına terk edildi. Farklı zamanlarda yapılış amacına mugayir amaçlarla kullanıldı. Geçtiğimiz Ağustos ayında ise Müslümanların ibadetine açılarak itibarı ve asli vazifesi iade edildi. Mescidin uzun hikâyesini hülasa edelim.

Devamı Derin Tarih Aralık Sayısında…

Osmanlı Devleti’nde Arnavutlar – II

H. Yıldırım Ağanoğlu — Thu, 04 Apr 2024 09:17:52 +0000

Osmanlı toprakları asırlar boyu birçok yabancı seyyahın vazgeçilmez menzillerinden biri oldu. Dünyanın muhtelif yerlerinden farklı sebeplerle Türk diyarına gelen yabancılar, burada zengin bir coğrafyayla karşılaşmış, hayranlıklarını da hayretlerini de gizleyememiş ve renkli metinler kaleme almışlardır. Bunlara bir de çeşitli sebeplerle Osmanlı topraklarında bulunmuş ya da yaşamış olan yabancıların seyahatnamelerini eklemek gerekir. 19. yüzyılda, çıktığı Rumeli seyahatini iki cilt hâlinde kaleme alan Janet Blunt da o isimlerden biri.

Devamı Derin Tarih Nisan Sayısında…

Meddah Medresesi 100 Yaşında

H. Yıldırım Ağanoğlu — Mon, 18 Dec 2023 10:59:22 +0000

Manevî rehberlikleriyle Üsküp’ün 1392’deki fethinde büyük rol oynayan Meddah Baba ve Paşa Yiğit, Türk Çarşısı’nın girişinde medfun. Üsküp yakın tarihinin en önemli simalarından Atâullah Kurtiş Efendi’nin ihya ettiği, Osmanlı Üsküp’ünün ilk medresesi olan Meddah Medresesi bugün de şehrin atardamarı olmaya namzet. Balkan Çalışmaları Vakfı’nın düzenlediği kapsamlı bir sempozyumla hem Meddah Medresesi’nin 100. yılını yâd ettik hem de Üsküp’ün ilmî derinliğini bir kez daha hatırladık…

Devamı Derin Tarih Aralık Sayısında…

Alaca Cami’deki Hüsn-i Hat Zenginliği

Mustafa Özel — Wed, 13 Sep 2023 13:54:25 +0000

Kuzey Makedonya’nın Kalkandelen şehrinde bulunan Alaca Cami, olağanüstü güzellikteki mimarisi, neredeyse her köşeyi bezeyen renk cümbüşü Osmanlı Rokokosu süslemeleri ve ihtiva ettiği hüsn-i hat örnekleriyle Balkanlar’ın en dikkate değer eserlerinden. Caminin içini ve dışını dikkatle tetkik ettiğimizde, ayrıntılarda bizi hoş sürprizler karşılar. Hüsn-i hat örnekleri, sanat değeri açısından pek başarılı sayılamamasına rağmen alışılmışın dışındadır. İşte, Alaca Cami’nin hat zenginliğinden gönüllere sürur verecek bir demet…

Devamı Derin Tarih Eylül Sayısında…

Mesih’in Gözlerine Kurşunu Kim Sıktı?

Mikail Türker Bal — Wed, 13 Sep 2023 13:50:41 +0000

Hıristiyan Avrupa’da Osmanlı bakiyesi İslâm eserlerine zarar verilmesi aşina olduğumuz bir tablo. Ancak II. Dünya Savaşı esnasında Hıristiyanlık inancına mensup farklı milletler birbirlerinin mabetlerine zarar vermiş; Sırp-Ortodoks inancının en önemli mekânlarından olan kiliseler, manastırlar ve şapeller savaş esnasında yine Hıristiyanların eliyle tahrip edilmiştir. Görünen o ki, Osmanlı’nın gözü gibi baktığı mabetler, o çekildikten sonra modern ideolojilerin hışmına uğramış, mukaddesat savaş patronlarının ayakları altında çiğnenmişti.

Devamı Derin Tarih Eylül Sayısında…

Makedonya’da Türklük Davasının Yüz Akı: Yücel Teşkilatı

Mikail Türker Bal — Wed, 02 Aug 2023 11:01:44 +0000

II. Dünya Savaşı yıllarında Üsküp ve civarında yaşayan Türkler tarafından gizli bir teşkilat kurulur. Ekseriyetle aydın Türk gençlerinden müteşekkil bu teşkilata başkan Şuayb Aziz, “Yücel” adını verir. Savaş sonrasında kurulan komünist Tito yönetimi Yücelcileri teröristlik ve casuslukla suçlar. Yapılan göstermelik mahkemeler bu gençlerin bir kısmını ölüme mahkûm ederken, bir kısmına da müebbet hapis cezası verir. Yücel teşkilatına reva görülen bu acı akıbet, Yugoslavya Türkleri için tesiri dalga dalga bugüne uzanan büyük bir travmadır.

Devamı Derin Tarih Ağustos Sayısında…