Cengiz Sunay – Derin Tarih

İddiasıyla Esası Uyuşmayan Bir Anayasa 1961 Anayasası

Cengiz Sunay — Fri, 12 Jan 2024 08:56:33 +0000

Türk siyasî tarihinde utanç verici bir yara olarak anılan 27 Mayıs 1960 Darbesi ve sonrasında yürürlüğe giren 1961 Anayasası bir millî irade gaspı, milletin en mukaddes hakkının darp ve cebirle elinden alınışının sembolüdür. Ayrıca bu darbenin askerî açıdan emir-komuta zincirine riayet edilmeksizin gerçekleştirilmesi yüzünden söz konusu anayasa iki kere gayrimeşru kabul edilmektedir. Türk anayasa geleneğine hâkim olan, bir önceki anayasaya tepki niteliğindeki düzenlemeler, 1961 Anayasası’nda da dikkat çekmektedir.

Devamı Derin Tarih Ocak Sayısında…

27 Mayıs’ın Rövanşı 12 Mart’la Alındı

Cengiz Sunay — Tue, 28 Feb 2017 22:08:22 +0000

27 Mayıs darbesi neticesinde kurulan Millî Birlik Komitesi, 14 üyesinin tasfiyesiyle neticelenen 13 Kasım 1960’daki iç darbeyle büyük bir güç ve itibar kaybına uğradı. Bu tarihten itibaren dışarıdaki sivil akıl hocaları ve işbirlikçileriyle birlikte orduda birçok cuntanın kurulduğu, bunlardan en yüksek mevkiye gelenin de Türk Silahlı Kuvvetler Birliği olduğu biliniyor. Nitekim bu cuntanın, 15 Ekim 1961 seçimlerinin beklenen neticeyi vermemesi durumunda Meclis başkanlık divanı oluşturulmadan önce 21 Ekim Protokolü’yle sürece müdahalede bulunulacağı ve iktidarın milletin hakiki mümessillerine tevdi edileceği kararlaştırılmıştı.

27 Mayıs’ın alt rütbeli bir subay hareketi olduğu gerçeğinin endişeyle karşılandığı bu dönemde başta Genelkurmay Başkanı Org. Cevdet Sunay olmak üzere generallerin böyle bir müdahalesine mâni olmak gayesiyle sivil siyasetin verdiği antidemokratik tavizlerle darbe geçiştirildi: Meşhur “Yuvarlak Masa” toplantısıyla Cemal Gürsel’e cumhurbaşkanlık, İsmet İnönü’ye başbakanlık garantisi verilmiş; eski Demokrat Partililerin affına mâni olunacağı da İnönü’nün şerhiyle kayıt altına alınmıştı. Adalet Partisi’nin cumhurbaşkanı namzedi Ord. Prof. Dr. Ali Fuat Başgil’i öne sürmesi ise ona yönelik ölüm tehdidiyle bertaraf edilmişti.

Aslî vazifesini gerçekleştirmek üzere kışlasına dönmesi beklenen ordunun asıl niyeti, ilki 22 Şubat 1962’de, ikincisi 21 Mayıs 1963’te girişilen iki askerî darbeyle açığa çıktı. Kara Harp Okulu Kumandanı Kur. Alb. Talat Aydemir’in bedelini Süv. Bnb. Fethi Gürcan’la birlikte asılarak ödediği bu kalkışmalar, ordunun siyasete müdahale refleksini ortadan kaldırmadı. Aksine müdahale edilecekse emir-komuta zinciri içinde olması gerektiği tezini güçlendirdi.

Devamı Derin Tarih Mart Sayısında…

15 Temmuz Darbesinin Beklenmeyen Gücü Halk Direnişi

Cengiz Sunay — Sun, 31 Jul 2016 21:11:36 +0000

15 Temmuz’un, TSK’nın kolektif hafızasında yarattığı travmanın tedavisi ise önceliklerimizden biri olmalıdır. Ülkeler de tıpkı insan bedeni gibidir. Vücudun savunma mekanizmasındaki küçük bir çatlak, en önemsiz hastalıkları bile ölümcül kılar. Kendi içinde bölünmüş bir ordu ülkemiz için vaki tehditlerin fiilî saldırılara dönüşmesine mani olan caydırıcılık gücünü yitirecektir. Bu sebeple hepimizin birinci önceliği, başta TSK’da yuvalananlar olmak üzere bünyeyi kuşatmaya meyyal habis unsurların bertaraf edilmesine katkıda bulunmaktır.

Devamı Derin Tarih Ağustos Sayısında…