1787-1792 Osmanlı-Rus Savaşı sonrasında Balkanlar, büyük güçlerin rekabet sahasına dönüşürken, II. Katerina ve halefi I. Pavel dönemlerinde Rusya, Ortodoks halklar üzerindeki nüfuzunu sistemli biçimde genişletmeye yöneldi. Diplomasi, din ve hanedan evlilikleri aracılığıyla kurulan bu stratejik ağ, yalnızca Osmanlı’yı değil, Avrupa güç dengesini de etkileyecek bir projeye dönüştü. Viyana’da faaliyet gösteren A. A. Samborskiy gibi aktörler ise Ortodoks-Slav kimliği etrafında siyasal bir birlik fikrini yaymaya çalıştı. Birinci Sırp Ayaklanması, bu ideolojik ve jeopolitik zeminde ortaya çıkarak Rusya’nın açık ve örtülü desteğiyle Balkanlar’daki dengeleri sarstı. Ancak sahadaki gelişmeler, büyük güçlerin çıkar hesapları ile yerel aktörlerin bağımsızlık talepleri arasındaki gerilimi de gözler önüne serdi. Osmanlı Devleti ise tüm bu baskıya rağmen uluslararası konjonktürü dikkatle okuyarak çözümü uzun süre diplomasi ve denge siyasetinde aradı.
Devamı Derin Tarih Nisan Sayısında…
